Avrupa Birliği 2007-2013 yılları arasında KOBİ"lere ve işletmelere yönelik olarak "Rekabet Edebilirlik ve Yenilik Çerçeve Programını”-CIP (Competitiveness and Innovation framework Programme) uygulayacaktır. Programın yurt içindeki koordinasyonu Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yapılmaktadır. Avrupa çapındaki toplam bütçesi 3,6 milyar Avro olan Programda, 3 bileşene tahsis edilen meblağlar şu şekildedir:  

1)  Girişimcilik ve Yenilik Özel Programı (EIP - Entrepreneurship and Innovation Programme) 2.17 milyar Avro. Bu alt bileşen Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından yürütülmektedir. 

2) Bilgi ve İletişim Teknolojileri Politikaları Destek Programı (ICT Policy Support Programme) 728 milyon Avro. Bu alt bileşen Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı- Bilgi Toplumu Dairesi tarafından yürütülmektedir. 

3) Avrupa Akıllı Enerji ve Teknoloji Programına (IEE - Intelligent Energy Europe Programme) 727 milyon Avro. Bu alt bileşen Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı tarafından yürütülecektir. 

CIP Programıyla ilgili ayrıntılı bilgi için:
http://ec.europa.eu/cip/index_en.htm  

CIP Programını tanıtan sunum için:
http://ec.europa.eu/cip/presentation_en.htm 

1) Girişimcilik ve Yenilik Özel Programı (EIP) 

CIP’in 1.bileşeni olan EIP- “Girişimcilik ve Yenilik Programı”, Ekim 2002 tarihinde Komisyon ile imzalanan Mutabakat Zaptı ile katılım sağladığımız ve Bakanlığımız ve KOSGEB tarafından yürütülen “AB İşletme, Girişimcilik ve Özellikle Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler İçin Çok Yıllı Programın (MAP)” yenilik ve çevre konularını da içeren daha geniş ve kapsamlı bir versiyonudur. Dolayısıyla, MAP döneminde ülkemizin sağladığı kazanımları ve tecrübeleri 2007-2013 yılları arasında daha da farklı ve kapsamlı alanlarda artırmasını teminen EIP Programı ülkemiz KOBİ’lerinin uluslararası rekabete açılmaları açısından önemli bir fırsattır. EIP Programına ülkemizin katılımına ilişkin Mutabakat Zaptı 12 Şubat 2008 tarihinde Brüksel’de imzalanmıştır. Söz konusu Programın ülkemizde uygulanabilmesi için Mutabakat Zaptı’nın ülkemiz tarafından da onaylanması süreci tamamlanmıştır. Ek-1’de 2009 yılı Çalışma Programı sunulan EIP programındaki unsurların bütçesel ağırlıkları aşağıdaki gibidir:

1.Mali araçlar (%52)
2.İnovasyon projeleri (%25)
3.KOBİ destek ağları (network) çağrısı (%17)
4.KOBİ"lere yönelik politika tedbirleri ve projeler (%6)  

 

1.Mali araçlar (%52)

EIP"nin en önemli bölümünü oluşturan Mali Araçlardan faydalanma hususunu değerlendirmek, finansmana erişim problemi yaşayan KOBİ"lerimiz için en önemli konudur. 2001-2006 yıllarındaki MAP programındaki Mali araçlardan olan Başlangıç Sermayesi Desteğinden (Start-up Scheme of the European Technology Facility- ETF) ve Çekirdek Sermayesi Desteğinden (Seed Capital Action) Türkiye faydalanamamış, KOBİ Teminat Desteğinden (SME Guarantee Facility) ise Kredi Garanti Fonu (KGF) aracılığıyla sınırlı faydalanmıştır. 

Kredi Garanti Fonunun (KGF) Avrupa Yatırım Fonu tarafından Ulusal Finansal Aracı olarak seçilmesiyle, KOBİlerin garanti ihtiyaçları için Avrupa Yatırım Fonu tarafından KGF"ye 2006 yılı sonuna kadar 14 Milyon Avro"luk kredi garantisi fonu kotası sağlanmıştır. 2007 yılı için sağlanan 10 Milyon Avro ile bu rakam 2007 yılı sonuna kadar 24 Milyon Avro "ya çıkarılmıştır.  

2007-2013 döneminde EIP kapsamında, Başlangıç ve Büyüme Aşamasında özellikle Yenilikçi KOBİlere Finansman Desteği sağlanırken (High Growth and Innovative SME Facility (GIF)), KOBİ Teminat Desteğine yeni bir araç olan Menkul Kıymetleştirme (Securitisation) eklenecektir. Ayrıca Finansal Aracılara Destek (Capacity Building Scheme) sağlayacak olan başka bir araç da EIP altında yer alacaktır.  

Özellikle, MAP döneminde Avrupa Yatırım Fonu aracılığıyla ve Kredi Garanti Fonu vasıtasıyla fayda sağlanan “Kredi Kefaleti” desteğinden 2007-2013 döneminde de faydalanılmasını teminen EIP Programı"na katılmak önemli görülmektedir. Ayrıca, “Girişim Sermayesi” alanında ülkemizde artan girişimleri desteklemek ve katalizör etkisi yaratmak bakımından EIP Programına katılımın faydalı olacağı düşünülmektedir.  

Mali Araçlarla ilgili ayrıntılı bilgi için:
http://www.eif.org/

Girişim Sermayesi konusundaki yatırım ve başvuru süreci:
http://www.eif.org/venture/ecres/gif1_gif2/cip_gif_investmentprocess/index.htm  

Kredi Garanti, Mikro Kredi vb. KOBİ Teminat Desteği alanlarındaki katılım koşulları için:
http://www.eif.org/portfolio/CIPapplication_procedure/index.htm  

2. İnovasyon projeleri (%25)

MAP dönemine göre, EIP kapsamında yeni ve kapsamlı olan bir başka unsur da Inovasyon (Yenilik) Projeleridir. Yenilik Ölçümü alanında Avrupa Yenilik Sıralama Tablosu (European Innovation Scoreboard) ve Yenilik Barometresi gibi İnovasyon Ölçme ve İzleme projelerinin yanı sıra, Kümelenme Haritaları, Sektörel inovasyon, Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) ile Elektronik Ticaret alanlarında da çeşitli projeler gerçekleştirilecektir. 

Bu çerçevede, Avrupa INNOVA kapsamındaki “Bilgi Yoğun Hizmet Sektörleri için Avrupa Yenilik Platformu” (European Innovation Platform for Knowledge Intensive Services-KIS) konulu ve 7 Eylül 2007 son başvuru tarihli çağrı, özellikle bilgi ve iletişim teknolojileri, biyoteknoloji, ileri malzeme, uydu uygulamaları ve çevre teknolojilerinde faaliyet gösteren işletmelere, Üniversitelere, Odalara, Teknoloji Geliştirme Bölgelerine, Kuluçka Merkezi ile Girişim Sermayesi aktörlerine Bakanlığımız tarafından duyurulmuştur. novasyon projeleri kapsamında önümüzdeki dönemde de yeni proje çağrılarına çıkılacaktır. Bu çağrılar ile ilgili bilgiler Bakanlığımız internet sayfasından takip edilebilecektir. 

Ayrıntılı bilgi için:
www.europe-innova.org/
www.proinno-europe.eu/

3.KOBİ destek ağları (network) çağrısı (%17) 

Bilindiği üzere, MAP kapsamında 9 Avrupa Birliği Bilgi Merkezi (Ankara, İstanbul (2 tane), Bursa, Samsun, Konya, Gaziantep, Denizli ve Adana) kurulmuştur. KOSGEB bünyesinde ve Ticaret ve Sanayi Odaları"mızda kurulu bu Merkezlerde hali hazırda KOBİ"lere ücretsiz olarak danışmanlık ve bilgilendirme destekleri sağlamakta, KOBİ"lerimiz Avrupa çapındaki 300"e yakın Merkez ile ortak bir Network (Ağ) içinde çeşitli iş ve bilgi fırsatlarından faydalanmaktadır. 

EIP Programı çerçevesinde ise, “Services in Support of Business and Innovation” (İş dünyasını ve yenilikleri destekleyen hizmetler) konulu ve 2 Nisan 2007 ve 29 Kasım 2007 son başvuru tarihli Ağ Çağrısına (Call for Networks) 7 konsorsiyum tarafından başvuru yapılmış ve Avrupa Komisyonu"ndan ön kabul alınmıştır (Ek-2). Oluşturulacak bu yeni Network, Avrupa Bilgi Merkezlerini (Euro Info Centres) ve Yenilik Aktarım Merkezlerini (Innovation Relay Centers) tek bir şemsiye altında toplayacak ve KOBİlerimizin 7.Çerçeve Programın"dan daha fazla faydalanabilmesi için bilgilendirme faaliyetleri gerçekleştirecektir. 

7 konsorsiyum halinde başvurduğumuz İş ve Yenilik Destek Hizmet Birimlerinin tamamı Komisyon tarafından kabul edilir ve bu merkezler ülkemizde kurulur ise; Avrupa Birliğinden bu birimleri desteklemek için hibe alınabilmesi muhtemeldir.

4.KOBİ"lere yönelik politika tedbirleri ve projeler (%6) 

MAP döneminde AB"nin KOBİlere yönelik 22 projesine (BEST Projeleri) katılım sağlanarak önemli bilgi birikimi elde edilmiştir. 2007-2013 yılları arasındaki EIP döneminde de girişimcilik ve yenilik kültürünün geliştirilmesini, KOBİleri ilgilendiren alanlardaki ekonomik ve idari reformların yapılmasını, KOBİ"lerin halinde uygun bir iş ortamının yaratılmasını ve uluslar arası işbirliğinin geliştirilmesini sağlamak amacıyla Avrupa çapında çeşitli politika tedbirleri ve projeler gerçekleştirilecektir. 

“AB Sanayisinde ve KOBİ"lerde Fikri Mülkiyet Hakları boyutunu güçlendirmek” (Strengthening the IPR dimension of EU industry and SMEs)” konulu ve 22 Haziran 2007 son başvuru tarihli çağrıya Türkiye"den Bakanlığımız bağlı kuruluşu Türk Patent Enstitüsü Avrupa"daki Ulusal Patent Ofisleri ile birlikte İspanya"nın Alicante Üniversitesi"nin koordinasyonunda bir başvuru yapılmıştır. Aynı çağrıya Ankara Üniversitesi ve Destek Patent Anonim Şirketi, Yunanistan"ın Avrupa Kamu Hukuku Merkezi"nin koordinasyonunda da bir başvuru yapılmıştır. Türk Patent Enstitüsü"nün başvurusu Komisyon"daki ilk değerlendirmeye göre kabul edilmiştir. 

EIP Programıyla ilgili ayrıntılı bilgi için:
http://ec.europa.eu/cip/eip_en.htm 

İletişim İçin;

Derya Kekeç
AB Uzman Yardımcısı
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
derya.kekec@sanayi.gov.tr

2) Bilgi ve İletişim Teknolojileri Politikaları Destek programı (ICT) 

CIP"in 2.bileşeni olan ICT, daha önce Türkiye"nin çok az katıldığı e-TEN, Modinis ve e-Content programlarının devamı olup 2010 Avrupa Bilgi Toplumu (i2010-European Information Society 2010) stratejisi çerçevesinde yürütülecektir. 

Katılım müzakereleri DPT Bilgi Toplumu Dairesi Başkanlığı koordinasyonunda yürütülen 2.bileşene katılım için Komisyon"a tam katılım konusunda niyet beyanı verilmiştir. Katılım konusundaki müzakereler sürdürülmektedir. 

Ayrıntılı bilgi için:
http://ec.europa.eu/information_society/activities/ict_psp/index_en.htm 
http://www.bilgitoplumu.gov.tr/cip-psp/index.asp 

İletişim için: 

Hakan YERLİKAYA
Planlama Uzman Yardımcısı
Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı
hyerlikaya@dpt.gov.tr 

3) Avrupa Akıllı Enerji ve Teknoloji Programı (IEE) 

CIP"in 3. bileşeni olan IEE, daha önce Türkiye"nin katılmadığı SAVE (Enerjinin rasyonel kullanımı ve talep yönetimi), Altener (Yeni ve yenilenebilir enerji kaynakları) ve STEER (Ulaştırmada enerji) programlarının devamı niteliğinde olacaktır. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı başkanlığında bir çalışma grubu oluşturularak bir yıl sürecek çalışmalar sonucunda Programa"a katılım durumunun değerlendirilmesi hususu benimsenmiştir. 

Ayrıntılı bilgi için:
http://ec.europa.eu/energy/intelligent/index_en.html 

İletişim için:

Erdal ÇALIKOĞLU
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
ecalikoglu@eie.gov.tr  

Kaynak: www.sanayi.gov.tr